باغبانی سهند
ایستگاه تحقیقات باغبانی سهند با مساحت 24 هکتار در 35 کیلومتری جنوب غربی شهر تبریز و در حاشیه جاده تبریز- آذرشهر واقع گردیده است. این ایستگاه یکی از قدیمی ترین ایستگاههای فعال کشور محسوب میگردد و از سال 1342 شمسی با جمع آوری ژرمپلاسم بومی زردآلو و بادام، فعالیت خود را آغاز نموده است. فعالیت های به زراعی و به نژادی سه محصول باغی مهم در استان یعنی بادام، زردآلو و گردو در این ایستگاه قبلا زیر نظر موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر انجام میشد و هم اکنون به عنوان ایستگاه تحقیقاتی درختان میوه هسته دار زیر نظر موسسه تحقیقات علوم باغبانی فعالیت می نماید.
مأموریتها و اهداف تحقیقاتی ایستگاه
در این ایستگاه برای سه محصول عمده استان شامل زردآلو، بادام، گردو و در نگاه کلی بر روی درختان میوه هسته دار پروژه های تحقیقاتی با اهداف ذیل به اجرا درآمده و یا در حال انجام میباشد.
- اصلاح رقم
- با هدف دستیابی به ارقام دیرگل
- با هدف دستیابی به ارقام سازگار با شرایط اقلیمی منطقه
- با هدف دستیابی به ارقام سازگار با شرایط اقلیمی منطقه
- با هدف دستیابی به افزایش کیفیت میوه با بازارپسندی بالا
- با هدف دستیابی به افزایش عملکرد محصول
- با هدف دستیابی به ارقام خود سازگار
- با هدف دستیابی به ارقام جدید با قابلیت مناسب برای صنایع تبدیلی
- اصلاح پایه
- با هدف دستیابی به پایه های پاکوتاه کننده و کلونال
- با هدف دستیابی به پایه های مقاوم به شوری
- با هدف دستیابی به پایه های مقاوم به خشکی
- با هدف دستیابی به پایه های مقاوم به آفات و بیماریها
- مطالعات فیزیولوژیکی
- بررسی ارگانوژنز اندام زایشی
- مطالعات سازگاری ارقام با شرایط محیطی
- تعیین سازگاری با پایه های مختلف
- بررسی اثرات پایه و میان پایه بر رقم پیوندی
- تعیین مناسبترین ارقام گرده دهنده برای ارقام تجاری جدید
- دستیابی به ارقام خودسازگار
- بررسی روشهای ازدیاد رویشی
- تعیین نیازهای ارقام جدید به کودهای ریزمغذی و پرمصرف
- مطالعات بیوتکنولوژی و مولکولی
- بررسی امکان تکثیر انبوه دورگه های بین گونهای هسته داران از طریق ریز ازدیادی
- بررسی امکان تکثیر پایه های دورگه هلو و بادام از طریق ریز ازدیادی
- تهیه شناسنامه ژنتیکی ارقام و ژنوتیپهای برتر بادام و زردآلو با استفاده از صفات مورفولوژیکی و نشانگرهای مولکولی
- تعیین نفشه ارتباطی صفات وابسته به عملکرد در زردآلو به کمک نشانگرهای مولکولی
- تعیین خود (نا)سازگاری و دگر (نا)سازگاری در ارقام و ژنوتیپ های امیدبخش بادام و زردآلو به کمک نشانگرهای مولکولی
اهم فعالیتهای تحقیقاتی ایستگاه سهند
- شناسایی، جمع آوری و ارزیابی ژرمپلاسم بومی درختان میوه هسته دار بویژه بادام و زردآلو بمنظور دستیابی به ژنوتیپ های امیدبخش و نگهداری آنها در قالب کلکسیون درختان میوه
- مشارکت در پروژههای ملی شناسایی، جمعآوری و ارزیابی ژرمپلاسم درختان سیب، گلابی، گردو، توت، سنجد، زرشک، فندق و... به منظور دستیابی به ژنوتیپ های امیدبخش
- دورگ گیری هدف دار ارقام و ژنوتیپ های بادام و زردآلو و گردوی موجود در ایستگاه با هدف به نژادی و معرفی ارقام جدید
- معرفی ارقام جدید بادام و زردآلو دارای صفات برتر از جمله دیرگلدهی، پربار بودن، بازار پسندی، زودرسی محصول،تحمل به تنشهای محیطی با استفاده از روشهای به نژادی کلاسیک
- ارزیابی سازگاری منطقهای ارقام خارجی بادام و زردآلو
- مطالعه پایه های درختان میوه هستهدار برای دستیابی به پایه های جدید دارای ویژگی تحمل به تنشهای زنده و غیرزنده، پاکوتاهی، تکثیر رویشی، ریز ازدیادی، سازگاری محیطی
- بررسی سازگاری پیوند برخی پایههای رویشی برای میوههای هسته دار و ازجمله ارقام مهم بادام و زردآلو
- مطالعه روشهای به باغی برای افزایش عملکرد و بهبود کیفیت میوه در ارقام تجاری بادام و زردآلو
- مطالعه خود (نا)سازگاری، دگر (نا)سازگاری و تعیین بهترین والد گرده دهنده برای ارقام و ژنوتیپ های امیدبخش بادام و زردآلو با استفاده از روشهای کلاسیک و مولکولی
- تعیین شناسنامه ژنتیکی ژرمپلاسم بادام و زردآلو با استفاده از نشانگرهای مولکولی و صفات مرفولوژیکی
- مطالعه اثر دانه گرده بر ویژگیهای میوه و مغز در بادام و زردآلو
- تعیین نیاز سرمایی و نیاز حرارتی در ارقام انتخابی بادام و زردآلو
- تعیین زمان مناسب برداشت میوه و روش بسته بندی برای افزایش کیفیت و عمر انباری ارقام تجاری زردآلو
- مطالعه ارگانوژنز (مراحل تشکیل گل) در ارقام تجاری بادام و زردآلو
- مطالعه اثر کمآبیاری روی عملکرد، ویژگیهای رشدی و فیزیولوژیکی ارقام تجاری برتر بادام
- ارتقای دانش فنی محققین، کارشناسان، دانشجویان و باغداران با مشارکت در برنامههای ترویجی و برگزاری دورهها و کارگاه های آموزشی، روز مزرعه، هفته انتقال یافته ها و...
- تولید و عرضه هسته های اولیه ارقام تجاری و ژنوتیپهای برتر بادام و زردآلو برای تولیدکنندگان نهال در سطح کشور
- ارائه خدمات فنی و مشاورهای به بخش اجرا در حوزه مسائل و مشکلات باغبانی استان
- عضویت در کمیته های تخصصی سازمان جهاد کشاورزی استان
رئیس ایستگاه
دکتر محسن پورسلطان