پایان مصرف کورکورانه
با آزمون خاک هزینه کود را کم و عملکرد را ۳۸ درصد بیشتر کنید
به گزارش روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی ، آرش همتی، عضو هیأت علمی بخش تحقیقات خاک و آب مرکز ، در نشست برنامه آموزشی ویژه شبکه برکت با محوریت «مدیریت مصرف آگاهانه کود و کاهش هزینههای تولید» اظهار داشت: در پی تحولات اخیر در قیمت و نحوه تخصیص یارانه نهادههای کشاورزی، تأکید بر «آزمون خاک»، «رعایت تعادل عناصر» و «اصلاح باورهای نادرست درباره کودهای داخلی و وارداتی»، برای کاهش چشمگیر هزینهها و افزایش بهرهوری و عملکرد مزارع و باغات ضروری است.
وی با تأکید بر نقش محوری آنالیز خاک و آب در اقتصاد کشاورزی توضیح داد: آنالیز دقیق خاک نهتنها مقدار مصرف، بلکه فرم فیزیکی کود (گرانوله یا پودری، زودحل یا دیرحل) و بنیان شیمیایی مناسب را تعیین میکند. عدم اطلاع از وضعیت خاک، هزینههای گزاف و غیرضروری را به کشاورز تحمیل میکند. همتی در مثال کودهای آهن توضیح داد: در خاکهایی با آهک زیر ۵ درصد، نیازی به هزینههای سنگین نیست و با یک کود اقتصادی نظیر سولفات آهن (با قیمت حدود ۳۰ هزار تومان) نیاز گیاه برطرف میشود. در خاکهایی با آهک ۵ تا ۲۰ درصد، کلاتهای آهن تولید داخل (حدود ۴۰۰ هزار تومان) کارایی لازم را دارند. تنها در خاکهای بسیار قلیایی و با آهک بالای ۲۰ درصد، ضرورت استفاده از کلاتهای وارداتی EDDHA با اورتو-اورتوی بالای ۴ (با قیمتهای میلیونی) ایجاد میشود.
زمانبندی و روش مصرف؛ جهش عملکرد با بهینهسازی نهاده
عضو هیات علمی بخش تحقیقات خاک و آب مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی، با اشاره به تأثیر زمان و شیوه کاربرد کود بر اثربخشی آن افزود: یافتههای پژوهشگران مؤسسه تحقیقات کشاورزی دیم نشان میدهد که تنها با مصرف ۸۰ درصد نیاز کودی در هنگام کاشت و به روش جاگذاری موضعی (نواری)، افزایش ۳۸ درصدی عملکرد در زراعت دیم حاصل شده است. این امر گویای آن است که مدیریت صحیح زمان و روش مصرف، حتی با مقدار کود کمتر، بازدهی بالاتری رقم میزند.
خطر برهمخوردن تعادل عناصر؛ صرفهجویی کورکورانه خسارتزاست
آرش همتی با هشدار درباره خطر برهمخوردن نسبت تغذیهای گیاه به دلیل گرانی برخی کودها و مصرف نامتوازن عناصر گفت: مصرف بیش از حد اوره بدون تأمین پتاسیم کافی، در زراعت سبب ورس (خوابیدگی بوته)، افزایش حساسیت به آفات و طغیان بیماریها میشود. در باغات نیز عدم تعادل، کیفیت تجاری میوه، رنگگیری مناسب، قابلیت انبارداری و مقاومت درخت به تنشهای محیطی و بیماریها را به شدت کاهش میدهد.
صنعت پتروشیمی داخلی و توهم برتری مطلق کودهای وارداتی
وی با اشاره به اینکه ایران دارای یکی از قدرتمندترین صنایع پتروشیمی در جهان است و بخش عمده مواد پایه کودی منطقه از این پتروشیمیها تأمین میشود، تصریح کرد: کودهای ترکیبی NPK داخلی از نظر کارایی هیچ تفاوتی با نمونههای مشابه خارجی ندارند و واردات آنها با قیمتهای چندبرابری توجیه اقتصادی ندارد.
آرش همتی افزود: ادعای مبنی بر اینکه «۱۰۰ گرم کود خارجی بهتر از ۱ کیلوگرم کود داخلی است»، یک ترفند تبلیغاتی کاملاً غیرعلمی است. البته برخی ترکیبات تخصصی نظیر کلاتهای EDDHA با اورتو-اورتوی بالا، مونوپتاسیم فسفات (MKP)، محرکهای رشد بر پایه جلبک دریایی و آمینواسیدها ممکن است کاربرد داشته باشند؛ اما مصرف آنها نیز صرفا باید بر مبنای آزمون خاک و گیاه و با نظر مستقیم کارشناس مجرب صورت گیرد.
لزوم مقابله با توصیههای غیرتخصصی در فضای مجازی
عضو هیأت علمی بخش تحقیقات خاک و آب مرکز تحقیقات آذربایجان شرقی در پایان نسبت به رواج توصیههای غیرعلمی و تبلیغات گمراهکننده فروشندگان در شبکههای اجتماعی هشدار داد و گفت: مراکز تحقیقاتی، مروجان کشاورزی و رسانههای تخصصی باید با حضور فعالتر در فضای مجازی، اطلاعات دقیق، کاربردی و مبتنی بر علم روز را در اختیار جامعه کشاورزان قرار دهند تا از اتلاف سرمایه و خسارات جبرانناپذیر کشاورزان جلوگیری شود.
روابط عمومی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی
